کد خبر: ۳۹۸۹۸۹۹

تاریخ: ۲۰ مرداد ۱۴۰۰ - ۰۶:۵۴

عزاداری و عقلانیت؛ ره‌توشه محرم / ۱

محرم فضای چهارمحال‌وبختیاری را حسینی کرد/ عزاداری در سایه عقلانیت

محرم دیگر از راه رسید و کاروان عشق محبان حسین(ع) به راه افتاد، بار دیگر یاد رشادت، پایداری، عدالتخواهی، شهامت و شهادت اباعبدالله الحسین(ع)، ابوالفضل العباس(ع) و ۷۲ پایمرد صحرای کربلا دوباره در دل‌ها جان گرفته است.

به گزارش ایکنا از چهارمحال‌وبختیاری، محرمی دیگر از راه رسید و کاروان عشق محبان حسین(ع) به راه افتاد، بار دیگر یاد رشادت، پایداری، عدالتخواهی، شهامت و شهادت اباعبدالله الحسین(ع)، ابوالفضل العباس(ع) و ۷۲ پایمرد صحرای کربلا دوباره در دل‌ها جان گرفته است. امسال نیز اما مانند سال گذشته، برپایی محافل عزای حسینی متأثر از شرایط کرونایی با محدودیت‌هایی به‌مراتب سختگیرانه‌تر از سال گذشته همراه شده و برگزاری هر گونه تجمع تنها در سایه رعایت شیوه‌نامه‌های ابلاغی ستاد کرونا امکان‌پذیر است.

تفاوت محرم امسال با سال گذشته این است که به‌گفته مسئولان دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، در حال حاضر استان در اوج خیز پنجم کرونا قرار گرفته و تمامی شهرستان‌های ده‌گانه استان در وضعیت قرمز شیوع کرونا قرار دارند؛ ضمن اینکه شاخص رعایت پروتکل‌های بهداشتی از سوی مردم به‌ کمتر از ۵۰ درصد یعنی کمترین میزان در طول یک سال و نیم گذشته رسیده است و شاهد عادی‌انگاری بی‌سابقه در میان مردم هستیم. بر اساس دستورالعمل ستاد کرونا محدودیت‌های شدیدی در برپایی محافل عزاداری ابلاغ شده است از جمله اینکه دسته‌روی خیابانی، پذیرایی در محل عزاداری، پخش نذورات، برپایی ایستگاه صلواتی ممنوع است و محافل با حداقل جمعیت عزاداران تنها در فضای باز و با رعایت فاصله اجتماعی برگزار می‌شوند.

با اینحال، به‌عقیده کارشناسان این نگرانی وجود دارد که با وجود پیشروی روند واکسیناسیون، این موج جدید بیماری و تقارن آن با مراسم عزاداری و هرگونه پروتکل‌شکنی بتواند در ارتفاع گرفتن این موج سنگین مؤثر باشد و تاب‌آوری مراکز درمانی و کادر درمان را کمتر و کمتر کند.

روند افزایشی ابتلا و تکمیل ظرفیت تخت‌های بیمارستانی

مجید شیرانی، رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد از وضعیت بسیار نامطلوب، هشدارآمیز و بحرانی شیوع ویروس منحوس کرونا در استان خبر داد و گفت: هم اکنون، ظرفیت تخت‌های بیمارستانی کاملاً تکمیل شده و به لحاظ ورود بیمار در بخش‌های سرپایی و بستری مراکز درمانی استان همچنان روند افزایشی ادامه دارد. امکانات، تجهیزات و نیروهای انسانی برای بیماران کافی نیست و پیش‌بینی می‌شود روزهای بدتری را در پیش داشته باشیم‌.

وی بیان کرد: هرچند بارها هشدار داده شده که خیز پنجم بیماری بسیار خطرناک‌تر از پیک‌های قبلی است اما اراده محکم در برقراری ممنوعیت و محکومیت از طرف مردم و مسئولان وجود ندارد و کنترل بحران کنونی نیازمند اراده دسته‌جمعی و همگانی است. هم اینک کشور و استان در شرایط بحرانی به سر می‌برد چرا که رعایت پروتکل های بهداشتی کمرنگ شده و خطر تجمع همچنان به‌عنوان مهم‌ترین تهدید سلامتی وجود دارد.

رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد بیان کرد: بی‌احتیاطی و عدم جدیت در اعمال محدودیت‌ها و ممنوعیت‌ها شرایط کنونی و سلامت جامعه را تحت تأثیر قرار داده است. درمانگاه‌ها و بیمارستان‌ها ظرفیت محدودی دارند و در صورت سرریز شدن این ظرفیت، فاجعه‌ای جبران‌ناپذیر رخ خواهد داد.

بر اساس اعلام ستاد کرونا، هیئات عزاداری به‌شرط تعهد به رعایت دقیق و داشتن حساسیت و احساس مسئولیت می‌توانند محافلی را با حداقل جمعیت عزاداران تنها در فضای باز برگزار کنند.

حجت‌الاسلام والمسلمین مهدی طاهری، مدیرکل تبلیغات اسلامی استان در تبیین شیوه‌نامه‌ها و قوانین محافل عزاداری که از سوی ستاد ملی کرونا ابلاغ شده است، اظهار کرد: سال گذشته با شیوع ویروس کرونا، به‌ناچار محدودیت‌هایی برای برپایی محافل عزای حسینی اعمال شد اما شاهد بودیم که مراسم عزاداری ایام محرم و صفر باشکوه و نظم و دقت بیشتر برپا و بنا بر اعلام رسمی مسئولان بهداشتی کشور، ۸۵ درصد دستورالعمل‌های بهداشتی در این‌گونه مراسم رعایت شد.

وی ادامه داد: متأسفانه امسال شرایط وخیمی را از حیث شیوع کرونا در کشور و استان شاهدیم و کادر درمان به‌شدت درگیر و تحت فشار هستند،بنابراین می‌طلبد با دقت در اجرای دقیق و صحیح شیوه‌نامه بهداشتی ستاد کرونا که برای اجرا به هیئات و محافل عزاداری محرم و صفر ابلاغ شده، برنامه‌ها به‌گونه‌ای برگزار شود که زحمت مضاعفی برای کادر درمان ایجاد نشود.

دسته‌روی به‌معنای اجتماع جمعیت شهر ممنوع است

طاهری با اشاره به‌ بندهایی از شیوه‌نامه یاد شده، توضیح داد: مسئولان هیئات و عزاداران توجه داشته باشند که سقف زمانی تمامی محافل عزا حداکثر دو ساعت اعلام شده است‌، تمامی محافل باید در فضای باز با ظرفیت حداکثر یک‌سوم جمعیت آن مکان برگزار شوند، در صورت برگزاری مراسم در فضای بسته باید ارتفاع سقف ۶ متر برای آن مکان رعایت و با یک‌چهارم ظرفیت اقدام به برگزاری محفل شود.

مدیرکل تبلیغات اسلامی استان با ذکر اینکه دسته‌روی به‌معنای اجتماع جمعیت شهر وجود ندارد، افزود: با اینحال قانون اجازه داده که تجمع‌های محدودی در محلات و با حضور اهالی همان محله در فضای باز برگزار شود اما اجتماع هیئات ممنوع است. نذورات نیز حتی‌الامکان در قالب مواسات و به‌صورت خام توزیع خواهد شد.

طاهری گفت: برگزاری مراسم حتی‌الامکان در فضاهای باز با کمک نهادهایی مانند ورزش و جوانان و آموزش و پرورش، استفاده از ماسک در تمام مراسم، پرهیز از سینه‌زنی و زنجیرزنی در فضاهای بسته، رعایت فاصله اجتماعی حداقل ۴ متر از جمله دستورات مهمی است که باید مورد توجه قرار گیرد و تمامی این دستورالعمل‌ها علاوه بر ابلاغ به هیئت‌های  مذهبی، در قالب کلیپ، انیمیشن، متن و غیره به اطلاع عموم مردم می‌رسد.

ضرورت فضاسازی شهرها در راستای تعظیم شعائر

سال گذشته، شهرداری شهرکرد چند روز پیش از آغاز محرم اعلام کرد که تمهیدات لازم در راستای فضاسازی شهری پیش‌بینی شده و اقداماتی نظیر آماده‌سازی سیستم‌های صوتی پارک‌ها و بوستان‌ها، آماده‌سازی نمازخانه‌ها و مکان‌های برپایی نماز جماعت، نصب نوشته‌ها، دیوارنویسی، فضاسازی شهری، پیش‌بینی مکان‌هایی برای فروش دام زنده در ایام محرم به‌ویژه در روزهای تاسوعا و عاشورا، فعالیت‌ گروه‌های نظارتی و بهداشتی در راستای شست‌وشو و نظافت، محلول‌پاشی، و ضدعفونی معابر و غیره انجام شده است که امسال تا کنون مطلبی در این خصوص از سوی شهرداری اعلام یا منتشر نشده است.

بهره‌مندی از ظرفیت رسانه‌ها و فضای مجازی

با توجه به آمار بی‌سابقه ابتلا به کرونا و قرمز شدن سراسر استان، به‌نظر می‌رسد نهادها و دستگاه‌ها برپایی محافل مجازی عزاداری سید و سالار شهیدان را در دستور کار قرار داده باشند که بر این اساس، صدا و سیمای استان نیز ویژه‌برنامه‌هایی را برای مخاطبان خود تدارک دیده است.

برنامه «شهر عشق» به تهیه‌کنندگی و کارگردانی فرشاد صالحی در طول دهه اول محرم ساعت ۲۱:۰۰ از سیمای جهان‌بین به روی آنتن می‌رود. پخش مراسم عزاداری شهرها و روستاهای مختلف استان، صحبت‌های کارشناسی در خصوص محرم و عظمت قیام تاریخی امام حسین(ع)، نهضت عاشورا و تاسوعای حسینی، پیرغلامان امام حسین(ع)، شعر عاشورایی، گزارش مردمی، مداحی و نوحه‌خوانی، موسیقی و تصویر از قسمت‌های مختلف این برنامه هستند که با اجرای وحید علیدادی و عقیل عباسی تقدیم عاشقان اباعبدالله الحسین(ع) می‌شود.

معاونت صدا با ویژه‌برنامه «اینجا کربلاست» به تهیه‌کنندگی زهرا اسماعیلی، دهه اول محرم را به سوگ می‌نشیند که نوحه و مداحی، معرفی تعزیه‌خوان‌های استان، موسیقی و سرودهای محلی، بسته‌های صوتی، نمایش رادیویی، گزارش‌های مردمی، مقتل‌خوانی، پرداختن به آداب و رسوم مردم استان در این ماه، تلفن و پیامک از بخش‌های متنوع این برنامه هستند؛ این برنامه به گویندگی مریم خلجی، گزارشگری مصطفی راد و فریده نادری، نویسندگی زهرا احمدی و کبری حیدری از دوشنبه شب ساعت ۲۱ به مدت ۶۰ دقیقه روی آنتن رادیو جهان‌بین می‌رود.

بقاع متبرکه شاخص، میزبان سوگواره «بصیرت عاشورایی»

اداره اوقاف و امور خیریه استان به‌رسم هر سال، سوگواره «بصیرت عاشورایی» را با بهره‌گیری از بستر فضای مجازی ویژه دهه اول محرم و به میزبانی بقاع شاخص اجرا می‌کند.

حجت‌الاسلام علی مهرابی، معاون فرهنگی اداره‌کل اوقاف و امور خیریه چهارمحال‌وبختیاری با اشاره به در پیش بودن ایام محرم و اجرای طرح «بصیرت عاشورایی» در بقاع متبرکه شاخص در سطح استان، اظهار کرد: این سوگواره با هدف اجرای ویژه برنامه‌های مذهبی ماه محرم و تبیین اهداف قیام عاشورا و وقایع نهضت حسینی و استفاده حداکثری از ظرفیت رسانه‌ها به‌ویژه حضور فعال و مؤثر در فضای مجازی اجرا می‌شود.

مهرابی با اشاره به تأکید ستاد ملی مقابله با کرونا بر برگزاری مراسم مذهبی در فضای باز و رعایت پروتکل‌های بهداشتی، افزود: هیئت‌های مذهبی در بقاع شاخص مستقر و از ظرفیت محافل مجازی و نیز فضا‌های روباز موجود در بقاع برای عزاداری استفاده می‌کنند.

وی گفت: ویژه برنامه لبیک یا حسین(ع)، احلی من العسل، شیرخوارگان حسینی و رهروان زینبی از شاخص‌ترین فعالیت‌ها در این دهه است؛ سیاه‌پوش کردن بقاع متبرکه، حضور هیئات مذهبی و دسته‌جات عزاداری در بقاع، اقامه عزا و برپایی نماز جماعت ظهرعاشورا در فضاهای روباز بقاع متبرکه شاخص از دیگر برنامه‌های در نظر گرفته شده در ماه محرم و صفر است.

مهرابی بیان کرد: در شرایطی که عزاداری در همه مناطق امکان‌پذیر نیست، تمرکز خدام و هیئت امنای بقاع متبرکه، عزاداران و خیران در مناطق پرخطر از نظر شیوع کرونا به سمت تهیه و توزیع بسته‌های معیشتی و ملزومات بهداشتی معطوف شده است که این بسته‌ها از محل موقوفات و مشارکت مردم تهیه و بین نیازمندان توزیع خواهد شد.

ادای نذورات محرم در قالب کمک‌های مؤمنانه

مدیرکل کمیته امداد امام خمینی(ره) استان نیز از اجرای طرح اطعام نیازمندان و مددجویان این نهاد در ایام محرم و صفر خبر داد و گفت: همزمان با آغاز ماه محرم الحرام، ۷۲ آشپزخانه مهدوی در قالب «پویش اطعام و احسان حسینی» در سراسر استان راه‌اندازی می‌شود.

وی ادامه داد: پویش اطعام حسینی در قالب تهیه، طبخ و توزیع غذای گرم و احسان حسینی در قالب تهیه، بسته‌بندی و توزیع بسته‌های معیشتی و بهداشتی میان نیازمندان با مشارکت هیئت‌های عزاداری، حسینیه‌ها، مساجد، دفاتر ائمه جماعات، مؤسسات خیریه و کمک‌های مردم نیکوکار استان اجرا می‌شود.

محمدی با اشاره به روش‌های مشارکت در این پویش گفت: مردم نیکوکار استان می‌توانند نذورات خود را با شماره‌گیری کد دستوری #۰۳۸*۸۸۷۷* و یا با شماره کارت بانکی ۶۰۳۷۹۹۷۹۵۰۰۳۰۴۱۲ نزد بانک ملی به دست نیازمندان برسانند؛ همچنین ادارات کمیته امداد در سراسر استان و مراکز نیکوکاری نیز آماده دریافت کمک‌های مردمی هستند.

در همین راستا، مساجد و کانون‌های فرهنگی هنری نیز میزبان محافل پاسداشت عاشورای حسینی خواهند بود که غالب این برنامه‌ها در بستر فضای مجازی برپا می‌شوند.

محمدرضا مظاهری، مدیر ستاد هماهنگی کانون‌های فرهنگی هنری مساجد در این خصوص اظهار کرد: محافل عزای حسینی به‌دلیل شرایط نامطلوب استان از حیث شیوع کرونا غالباً به‌صورت مجازی برگزار شده و خدمت‌رسانی به نیازمندان با جمع‌آوری و توزیع کمک‌ها و نذورات مردمی در بین خانواده‌های آسیب‌دیده از کرونا در قالب جهاد خدمت‌رسانی به مردم انجام می‌شود.

وی افزود: برگزاری منبرهای مجازی و پخش زنده در فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی، برپایی ایستگاه‌های صلواتی درب مساجد و منازل با رعایت شیوه‌نامه‌های بهداشتی به‌صورت بسته‌بندی، برپایی ایستگاه نقاشی کودکانه محرم، شیشه‌نویسی خودروها و تجلیل از پیرغلامان اهل‌بیت عصمت و طهارت(ع) در قالب طرح ملی سه‌شنبه‌‌های تکریم از ویژه‌برنامه‌های کانون‌های فرهنگی هنری مساجد در پاسداشت حماسه حسینی است.

مظاهری بیان کرد: سیاهپوش کردن مساجد و محلات از سوی اعضای کانون‌های فرهنگی هنری مساجد، توجه ویژه به عملیاتی‏ شدن شعار سال با توجه به ظرفیت‏‌های بالقوه و بالفعل مساجد و محلات و برگزاری محافل و شب شعر عاشورایی به‌صورت مجازی با حضور شاعران برجسته و پیشکسوت استان و پخش زنده در شبکه‌های اجتماعی، از جمله فعالیت‌های کانون‌های فرهنگی هنری مساجد در پاسداشت قیام عاشوراست.

مدیر کانو‌ن‌های مساجد استان تصریح کرد: برگزاری محافل انس با قرآن کریم، برگزاری مسابقات کتابخوانی با موضوع حماسه حسینی، معرفی کتاب با موضوعات مرتبط با قیام امام حسین(ع) در طرح ملی شنبه‌های کتاب مساجد، برگزاری نشست‌های بصیرتی مجازی، اطعام نیازمندان با همکاری خیران، اجرای سرودهای میدانی و پاتوقی، راه‌اندازی پویش نصب پرچم در سردرب منازل ازدیگر برنامه‌های کانون‌های فرهنگی هنری مساجد است.

دستورالعمل‌های ستاد کرونا به‌عنوان نقشه راه برگزاری مراسم عزاداری محرم و صفر امسال با هدف پیشگیری از شیوع بیشتر ویروس کرونا، حفظ سلامت مردم و برگزاری مطلوب ایام سوگواری سید سالار شهیدان اباعبدالله‌الحسین(ع) تدوین و به متولیان امر ابلاغ شده است لذا می‌طلبد که مؤمنان و محبان حسینی در سایه عقلانیت مبتنی بر دین با تمسک به آموزه‌های قرآن و روایات، مانند سال گذشته از این آزمون سخت رو سفید بیرون بیایند.