لحظه شماری مؤمنان تا حلول ماه رمضان/ آداب حضور در ضیافت الهی چیست؟
گروه اندیشه: این روزها مؤمنان را میبینی در تکاپوی حضور در ضیافتی عظیم لحظهشماری میکنند، هر محفلی را که مینشینی صحبت از ماه رمضات است و اینکه چگونه میتوان با رعایت آدابی از این خوان الهی بهترین بهره را برد.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از ایلام، این روزها احساس غریبی دارم، وقتی که خوب دقت میکنم میفهمم که آن قدرها هم غریب نیست، یک حس آشناست! این حال و هوا را قبلاً هم تجربه کردهام، خوشحالم، انگار قراره یک اتفاق خوب بیفته، احتمالاً این حس رو شما هم تجربه کردید، وقتی که پدر یا مادر قول یه چیزی رو که خیلی دوست داشتیم بهمون میدادند؛ مثل خرید یک وسیله، رفتن به پارک یا میهمانی! میهمانی؟
فهمیدم، میهمانی! چند روزی بیشتر تا ماه میهمانی خدا باقی نمانده، یک ضیافت بزرگ که میزبان آن صاحب آسمانها و زمین است، با اندیشه در عظمت میزبان، کمی مضطرب میشوم اما وصف یکتایی او در مهربانی، اشتیاق مرا برای حضور در این ضیافت بیشتر و بیشتر میکند. یک لحظه این سئوال به ذهنم خطور میکند که من شایستگی حضور در این میهمانی را دارم؟
اولین بار نیست که میخواهم به این میهمانی بروم، مجلسی که تو را به خاطر شکل و قیافه، مقام و منصب، ثروت و داریی، قوم وخویشی دعوت نکردهاند، تو را فقط برای وجودت میخواهند، خود خودت، همینکه بنده خدا هستی کافی است، همه دعوت هستند.
با ورودت به این ضیافت احساست دگرگون میشود، روحت را یعنی حقیقت وجودت را حس میکنی، این روزها مؤمنان را میبینی در تکاپوی حضور در این ضیافت لحظهشماری میکنند، هر محفلی را که مینشینی صحبت از این ماه عزیز است، مگر این ماه چه فرقی با دیگر ایام دارد؟
در اهمیت و ارزش این ماه حضرت محمد(ص) فرمودهاند، «شَهرُ رَمَضانَ شَهرُ اللّه عَز َّوَ جَلَّ وَ هُوَ شَهرٌ یُضاعِفُ اللّهُ فیهِ الحَسَناتِ وَ یَمحو فیهِ السَّیِّئاتِ وَ هُوَ شَهرُ البَرَکَةِ؛ ماه رمضان، ماه خداست و آن ماهى است که خداوند در آن حسنات را مىافزاید و گناهان را پاک مىکند و آن ماه برکت است» همچنین میفرمایند، «هُوَ شَهْرٌ أَوَّلُهُ رَحْمَةٌ وَ أَوْسَطُهُ مَغْفِرَةٌ وَ آخِرُهُ الْإِجَابَةُ وَ الْعِتْقُ مِنَ النَّار؛ رمضان ماهى است که ابتدایش رحمت است و میانه اش مغفرت و پایانش اجابت و آزادى از آتش جهنم.»(بحار الانوار).
توصیفهای که در عظمت این ماه در قرآن و در روایاتی از معصومین(ع) آمده است همه و همه این نکته را گوشزد میکند که نباید از این فرصت غافل شد، فرصتی بینظیر برای قیام علیه نفس! نفسی که خواهشهایش بارها ما را از مسیر نور منحرف کرد؛ حال میتوان تلنگری به او زد و افسارش را محکم در دست گرفت تا بیش از این از مقصد نهایی دور نشویم. غفلت از این ماه شاید برای ما بهرهای جز گرسنگی و تشنگی نداشته باشد، راههای بهرهگیری معنوی از این ایام با برکت چیست؟
پیامبر اکرم(ص) خطاب به جابر میفرماید، «ای جابر! در ماه رمضان، هر کسی، روز آن را روزه بدارد و جزئی از شبش را به عبادت بپردازد، و شکم و شرمگاه خویش را، پاک نگه دارد، و زبانش را حفظ کند، همان طوری که از این ماه، خارج می شود از گناهان خویش خارج می شود. جابر عرض کرد: ای رسول خدا! این حدیث، چه زیباست! رسول خدا فرمود: و رعایت شروط آن، چه سخت است!» (کافی/4/78)
و در روایت دیگری آمده است، «رسول خدا(ص) مطلع شد زنی با زبان روزه، به خدمتکار خود، دشنام داده است، رسول خدا(ص) او را دعوت کرد و غذائی پیش او گذاشت، آن زن گفت: من روزه هستم. رسول خدا(ص) فرمود: چگونه روزه هستی که کنیزت را دشنام می دهی؟ روزه فقط خودداری از خوردن و آشامیدن نیست، بلکه خداوند آن را علاوه بر این دو، مانع کارها و سخنان زشت که روزه را بی اثر می کند، قرار داده است، و چه اندک هستند روزه داران و چه بسیارند کسانی که گرسنگی می کشند.» (همان/78)
حضرت زهرا(س) نیز فرمودهاند، «اگر روزه دار، زبان و گوش و چشم و اعضا و جوارح خود را، نگه ندارد، روزه به چه کار او می آید.» (مستدرک الوسائل7/663)
همچنین امام صادق(ع) نیز در این باره فرمایش کردهاند، «هرگاه روزه گرفتی، گوش و چشمت را از حرام، روزه بدار و همه اعضا و اندامت را از زشتی و پرگویی و اذیت کردن خدمتکارت باز دار. باید وقار روزه در تو باشد، تا می توانی، خاموش باش، مگر از ذکر خدا، و روزی که روزه داری با روزی که روزه نداری، یکسان نباشد، از خندیدن با صدای بلند، دوری کن؛ زیرا خداوند این کارها را دشمن داند.» (بحار/93/292)
امام سجاد(ع) در دعای خود به هنگام حلول ماه مبارک رمضان، این گونه مناجات میکند، «خدایا به وسیله روزه این ماه، یاریمان ده؛ تا اندام خود را، از معاصی تو، نگه داریم و آن ها را به اعمالی واداریم که خشنودی تو را فراهم می آورد، تا با گوش هایمان، سخنان بیهوده نشنویم و با چشمانمان به دیدن چیزهای لهو نشتابیم و دستانمان را به سوی حرام، نگشاییم و با پاهایمان به سوی آنچه منع شده، ره نسپاریم و با شکم هایمان، جز آنچه را، تو حلال کردهای، در خود جای ندهیم و زبان هایمان، جز به آنچه، تو خبر دادهای و بیان فرمودهای، گویا نشود و رنج نکشیم، جز برای آنچه به پاداش تو، نزدیک میکند و به جا نیاوریم، مگر چیزی را که از کیفر تو، نگه میدارد.» (صحیفه سجادیه/دعای 44)
حضور در یک ضیافت مهم با میزبانی عظیم آدابی دارد که باید به آن عمل کرد! برای بهره بردن از این ماه و فرصتهای پیش رو ضمن اینکه از پروردگار مهربان طلب یاری کنیم تا بیشترین بهره را به دست آوریم، باید با برنامهریزی برای قرائت قرآن و تدبر و تفکر در آیات الهی و مراقبه نفس بر اساس دستورات دینی که در منابع معتبر اسلامی آمده است، الگویی برای خود طراحی کنیم تا در زمره کسانی قرار گیریم که آیات قرآن، حدیث رسول(ص) و معصومان(ع) را شنیدند و عمل کردند؛ آنگاه شادی روز عید فطر توصیف نشدنی است.
